پروژسترون‌ (PROGESTERONE)

پروژسترون‌ برای‌ درمان‌ آمنوره‌ یا فقدان‌ قاعدگی‌ و خونریزیهای‌ غیرطبیعی‌ رحم‌ که‌ به‌ علت‌ عدم‌ تعادل‌ هورمونی‌ ایجاد شده‌ باشند و نیز در عدم‌ وجود اختلال‌ ارگانیک‌ مثل‌ فیبروئید زیرمخاطی‌ و یا سرطان‌ رحم‌ و نیز به‌ عنوان‌ کنتراسپتیو در اشکال‌ مختلف‌ به‌کارمی‌رود. ‌دیگر موارد مصرف‌ پروژسترون‌ شامل‌ کنترل‌ منوراژی‌، افزایش‌ ظرفیت‌ تنفسی‌ در بیماران‌ دچار سندروم‌، زایمان‌ زودرس‌،آندومتریوز، سندروم‌ پیش‌ از قاعدگی‌ و درزنان‌ فاقد تخمدان‌ برای‌ آماده‌ کردن‌ رحم‌ جهت‌ پذیرش‌ تخمک‌ بارور شده‌ در خارج‌ از بدن‌ می‌باشد.


بیماری های مرتبط

Injection: 25 mg/ml, 50 mg/ml


محلول‌ روغنی‌ پروژسترون‌ بعد از تزریق‌ به‌ سرعت‌ جذب‌ می‌شود ولی‌ سرعت‌ جذب‌ آن‌ برای‌ اثرمطلوب‌ کافی‌ نیست‌. دارو عمدتا در کبدغیرفعال‌ شده‌ و از ادرار دفع‌ می‌شود. پروژسترون‌ دارای‌ نیمه‌ عمر حدود 5 دقیقه‌ می‌باشد.


در صورت‌ وجود اختلالات‌ ترومبوآمبولیک‌، سرطان‌ پستان‌،خونریزی‌ واژن‌ و سقط فراموش‌ شده‌ نباید از پروژسترون‌ استفاده‌ شود. تجویز داخل‌ رحمی‌ پروژسترون‌ به‌ جهت‌ جلوگیری‌ ازبارداری‌ در مواردی‌ مثل‌ آبستنی‌، سابقه‌آبستنی‌ نابجا، وجود بیماریهای‌ التهابی‌لگن‌ و یا سابقه‌ آن‌، وجود و یا سابقه‌ بیماریهای‌ قابل‌ انتقال‌ آمیزشی‌ مثل‌ سوزاک‌ و عفونت‌های‌ کلامیدیایی‌،آندوکاردیت‌ بعد از زایمان‌ و یا سقط عفونی‌، اکتینومیکوز دستگاه‌ تناسلی‌، ایدزو نیز نیاز به‌ درمان‌ مزمن‌ باکورتیکواستروئیدها نباید صورت‌ گیرد.


  •  در صورت‌ کاهش‌ شدید بینائی‌، بیرون‌ آمدگی‌ چشم‌، دوبینی‌،میگرن‌، بروز اختلالات‌ ترومبوتیک‌ مثل‌ ترومبوفلبیت‌، اختلالات‌ مغزی‌ عروقی‌،آمبولی‌ ریوی‌ و ترومبوز شبکیه‌ چشم‌ باید تجویز پروژسترون‌ تزریقی‌ قطع‌ شود.
  •  احتمال‌ بروز آبستنی‌ نابجا با کاشت‌ داخل‌ رحمی‌ پروژسترون‌ بیشتر از سایرروشهای‌ جلوگیری‌ از بارداری‌ است‌. این‌ احتمال‌ به‌ ویژه‌ در جراحی‌ لگن‌، آندومتریت‌ و آندومتریوز افزایش‌ می‌یابد.
  •  قبل‌ از تزریق‌ پروژسترون‌ بایستی‌آزمایشات‌ فیزیکی‌ پستان‌ و معاینه‌ وضعیت‌ لگن‌ انجام‌ شود.
  •  در صورت‌ وجود بیماریهایی‌ مثل‌ صرع‌، میگرن‌، آسم‌، اختلال‌ قلبی‌ و کلیوی‌ ونیز سابقه‌ افسردگی‌ روانی‌ و دیابت‌، با احتیاط تجویز شود.
  • در صورت‌ نیاز به‌ تجویز استروژن‌، بهتر است‌ تجویز پروژسترون‌ را در دوهفته‌ بعد از استروژن‌ آغاز نمود. چنانچه‌ طی‌ تجویز پروژسترون‌ خونریزی‌ قاعدگی‌ آغاز شود، بایستی‌ تزریق‌ پروژسترون‌ قطع‌ گردد.

خونریزیهای‌ نامنظم‌، لکه‌بینی‌، تغییر در جریان‌ خون‌ قاعدگی‌، فقدان‌ قاعدگی‌، تغییرات‌ وزن‌، تغییرترشحات‌ دهانه‌ رحم‌، یرقان‌ ناشی‌ از توقف‌ صفرا، بثورات‌ جلدی  و افسردگی‌ از عوارض‌ جانبی‌ دارو هستند.


مصرف‌ همزمان‌ پروژستین‌ها با بروموکریپتین‌ موجب‌ ترشح‌ بیش‌ از حد و خود به‌ خودی‌ شیرمی‌گردد. ترکیبات‌ القاء کننده‌ آنزیم‌ های‌ کبدی‌ مثل‌ کاربامازپین‌ و فنی‌توئین‌ موجب‌ کاهش‌ کارآیی‌   پروژستین‌ ها می‌شوند.


پروژسترون‌ در آمنوره‌ ثانویه‌ به‌ میزان‌ 5-10 میلی‌ گرم‌ برای ‌6-8 روز متوالی‌ داخل‌ عضلانی‌ تجویز می‌شود. در صورتی‌ که‌ فعالیت‌ تخمدان‌ کافی‌ باشد، 48-72 ساعت‌ پس‌ از قطع‌ دارو خونریزی‌ دیده‌ می‌شود. در خونریزی‌ های‌ ناشی‌ از اختلال‌ عملکرد رحمیmg/day‌5-10  به‌ مدت‌ 6 روز مصرف‌ و خونریزی‌ طی‌ 6 روز قطع‌ می‌شود.